Projekat prekogranične saradnje "GRANICE NE POSTOJE" Bačka Topola i Zobnatičko jezero

* U okviru projekta prekogranične saradnje "GRANICE NE POSTOJE" 21.07.2019. godine posetili smo Bačku Topolu i Zobnatičko jezero.

Geografski položaj

Bačka Topola (Topolya) udaljena je 45 kilometara od Sombora,  gradsko je naselje i sedište istoimene opštine u Severno-bačkom okrgu Prema popisu iz 2011. bilo je 14.573 stanovnika.

Grad se nalazi na 45° 49´ severne geografske širine i 19° 39´ istočne geografske dužine, izgrađen je u dolini rečice Krivaje i na brežuljkastom terenu telečke lesne zaravni.

U njemu se ukraštaju putni pravci sever-jug i istok-zapad.

Kratki istorijat

Kako su pokazala arheološka iskopavanja, na ovim prostorima ljudi su boravili u periodu od pre 8-10.000 godina. Prilikom izgradnje veštačkog akumalacionog jezera pronađena je jedna nekropola iz bronzanog doba za koju se smatra da pripada Higelgreber kulturi, narodima koji su živeli tu pre 3.400-3.300 godina.  U periodu Rimskog carstva ove prostore naseljavaju Sarmati. Na teritoriji opštine je pronađeno više lokaliteta iz ovog perioda. Pronađeni su grobovi iz ovog perioda, mnogobrojna keramika, više nekropola, ostaci naselja. Na lokalitetu Bankert-Vagohid pronađeno je oko 222 groba, od kojih oko 40 spadaju u epohu Sarmata. Prilikom arheoloških iskopavanja, nađeni su ostaci naselja i groblja ovih naroda. U kasnijem periodu na ova područja dolaze Avari, Sloveni, a od 9-og veka Mađari.

U srednjem veku, na mestu današnje Bačke Topole, postojala je crkva pod nazivom Pustatemplom. U pisanim izvorima bačkotopolski kraj se prvi put pominje 1462. godine, pod imenom Gybaych. Kao naselje, pod nazivom Topola spominje se prvi put u turskim tefterima 1543. godine. Oblik Topoly nalazimo prvi put u popisu mesta Kaločke nadbiskupije potvrđenih kraljevskim zaštitnim pismom 1665. godine. Nakon turske najezde područje je gotovo opustelo, te se do kraja 17-og veka u zapisima pominje samo kao pustara.

U istoriji naselja prekretnicu donosi 1750. godina, te godine, grof Antun Grašalković zadužuje Ferenca Čizovskog za naseljavanje bačkotopolske pustare. Pal Krai je za zasluge u borbama protiv Francuskih snaga 1800. godine, kao nagradu dobio Bačku Topolu.

Porodica Krai počinje da razvija naselje, koje već 1806. godine dobija status varošice, sa pravom održavanja vašara tri puta godišnje. Početkom 1849. godine, nakon poraza Mađarske revolucije grad je opljačkan i delimično spaljen. Nakon toga, život se polako vraća i u drugoj polovini 19-og veka grad je ponovo razvijen i ima svoju industriju.

Novija istorija

Nakon potpisivanja Trianonskog sporazuma 1921. godine Bačka, Banat, Baranja i Srem a time i Bačka Topola, pripadaju Kraljevini SHS. U drugom svetskom ratu Bačka Topola je okupirana od strane sila osovine, 1944. godine partizani i jedinice Crvene armije oslobađaju grad.

Nakon Drugog svetskog rata razvoj Bačke Topole uzima novog maha. Počinje izgradnja i snažna industrijalizacija, koja traje do početka 90tih godina kada nastaje stagnacija, zbog već dobro poznatih stvari, ratova u okruženju koji su rezultirali gubitkom kooperanata, tržišta ali i zbog ekonomskih sankcija uvednih SR Jugoslaviji 1992.godine.

Nepovoljna klima za bačkotopolsku privredu nastavljna je nizom neuspešnih privatizacija početkom 2000tih godina, da bi se ponovni razvoj privrede nastavio nakon političkih i ekonomskih reformi posle 2012. godine.

Bačka Topola je danas u rangu srednje razvijenih opština u republici Srbiji.

Turistički potencijali Bačke Topole i okoline

Zobnatičko jezero se nalazi pored Bačke Topole, a nastalo je 1976. godine  gradnjom 300 m dugačke i 8 m visoke brane u dolini reke Krivaje severno od Bačke Topole. Jezero dugačko preko 15 km, nalazi se na površini od oko 250 hektara. Primarni zadatak akumulacije je navodnjavanje poljoprivrednih površina, ali u poslednjih nekoliko godina jezero je postalo pravi turistički biser bačkotopolske opštine, pogotovo u letnjem periodu. Posetioce čekaju izgrađeni sportski tereni, kafići i jezerska čarda. U blizini jezera nalazi se vetrenjača koja posetiocima pruža izuzetan ugođaj.

 Jezero je bogato šaranom, smuđem, amurom, somom i ostalom belom ribom.

Zobnatica pruža stanište retkim vrstama vodozemaca, gmizavaca a svoj dom je ovde pronašlo 148 vrsta pticaod čega 75 gnezdarice. Godine 2017. na ovom području formiran je park prirode "Bačkotopolske doline"  koji se prostire na 522,2 hektara, sa zaštitnom zonom od dodatnih 1.566 hektara.

Turistički kompleks sa ergelom "Zobnatica"  čini nekadašnje imanje porodice Terleeva koje je 1882. godine izgradio vlastelin Đula Terleeva. Imanje čini dvorac Zobnatica, sada hotel i kula osmatračnica. Zobnatica je poznata po ergeli koja je osnovana 1750. godine. Celokupni kompleks ergele sadrži konjušnicu sa oko 100 grla engleske punokrvne rase, hipodrom i druge terene za jahanje i treninge.

 

 dipl.turizmolog Srđan Ačanski

Pročitano 507 puta

Kontakt

Venac Stepe Stepanovića 9
Sombor 25000
e-mail: office@noviradiosombor.com
Tel: +381-25-442-442
Mob: +381-65-8-675-445
http://noviradiosombor.com

Linkovi

POSTANITE SARADNICI

Svi koji želite, možete da postanete saradnici Novog Radio Sombora, bilo gde da živite i boravite.

Javite se na e-mail: office@noviradiosombor.com
Telefon: +381-65-8-675-445

Top
We use cookies to improve our website. By continuing to use this website, you are giving consent to cookies being used. More details…